İslam dini, insanın hem dünya hem de ahiret hayatını muhafaza etmeyi hedefleyen ilahî bir nizamdır. Bu nizam yalnızca ibadetleri değil; aile hayatını, çalışma ahlakını, kadın-erkek ilişkilerini ve toplumsal düzeni de kapsar. Bu sebeple Müslüman, hayatının her alanında dinin koyduğu ölçülere göre hareket etmekle mükelleftir.
Sıkça sorulan fıkhî meselelerden biri şudur: Bir kadın ücret mukabili yabancı bir erkeğin yanında çalışabilir mi?
Bu soru, özellikle günümüz şartlarında daha fazla gündeme gelmekte olup cevabı şahsî kanaatlere değil; Kur’an, Sünnet ve fıkıh kaidelerine göre verilmelidir.
İslam’da helal yoldan rızık kazanmak hem erkek hem de kadın için meşrudur. Kadının çalışması başlı başına haram değildir. Ancak İslam, neticeye olduğu kadar vesileye de hüküm verdiği için çalışma ortamı ve şekli dinî ölçülere uygun olmak zorundadır.
Yabancı Erkekle Çalışmanın Şartları
Bir kadının yabancı bir erkeğin evinde veya iş yerinde çalışması mutlak olarak haram değildir. Ancak bu durum birtakım şartlara bağlanmıştır. En önemli şart, halvetin gerçekleşmemesidir. Halvet; nikahı caiz olmayan bir erkek ve kadının, üçüncü bir kişinin giremeyeceği kapalı bir mekanda yalnız kalmasıdır.
Resûlullah (s.a.v) şöyle buyurmuştur: “Bir erkek, yanında mahremi olmayan bir kadınla baş başa kalmasın. Çünkü onların üçüncüsü şeytandır.” Bu sebeple kapalı bir yerde, kimsenin girip çıkmadığı bir ortamda kadının yabancı bir erkekle yalnız kalması haramdır.
Eğer çalışma ortamı açık bir mekan ise, başkalarının girip çıkabildiği bir iş yerinde gerçekleşiyor ve halvet oluşmuyorsa, fıkhen bunda bir sakınca görülmemiştir. Burada esas olan yalnız kalmanın ortadan kalkmasıdır.
Kadının yabancı bir erkekle tek başına değil, birkaç kadınla birlikte çalışması da halveti ortadan kaldırır. Bu durumda çalışma, İslam’ın koyduğu ölçülere aykırı sayılmaz.
İslam, insan fıtratını en iyi bilen dindir. Bu sebeple günaha götüren yolları daha baştan kapatır. Niyetin iyi olması, harama götüren ortamları meşru hâle getirmez. Zira şeytan çoğu zaman büyük günahlarla değil, yalnızlıkla, samimiyetle ve küçük adımlarla insanı günaha sürükler.
Allah Teâlâ Kur’an-ı Kerim’de: “Zinaya yaklaşmayın (İsra 32)” buyurarak sadece zinayı değil, ona götüren bütün yolları da yasaklamıştır. Halvet yasağı da bu ilahî hikmetin bir sonucudur.
Günümüz Çalışma Şartlarına Bir Uyarı
Modern çalışma hayatında kapalı ofislerde bire bir çalışmalar, ev içinde yabancı erkekle çalışma gibi uygulamalar yaygınlaşmıştır. Ancak Müslüman için ölçü yaygınlık değil, helal ve haram çizgisidir.
Rızık Allah’tandır. Haram bir ortamda kazanılan ücret bereket getirmez. Allah için terk edilen her şeyin karşılığı mutlaka daha hayırlıdır.
Özetle:
- Kadının yabancı bir erkeğin yanında çalışması caizdir. Ancak bu halver şartına bağlıdır. Halver durumu varsa yukarıda açıklandığı üzere dinimiz bunu yasaklamıştır
- Kapalı bir yerde yalnız kalmak haramdır. Ancak umuma açık ve çok kişili ortamlarda çalışmakta beis yoktur.
Bir şeyi yaparken bu caiz mi, şu caiz mi diye sorgulamak yerine; Allah bundan razı mı? diye sorgulamak ve buna göre hareket etmek daha isabetli bir karar olacaktır
