Şu iki deniz bir değildir, fayda da, zararda ve kendilerinden elde edilen şeylerde şu iki deniz denk değildir: Şu yani mü’min, vahdet-i zatiyye denizinden beslenen iman ve irfan denizini tasdik eden kimse; Tatlıdır, hoştur, tatlılığın zirvesindedir, Kandırır, yakin soğukluğu ile susuzların ciğerlerindeki harareti giderir, İçimi kolaydır, yani tevhid fıtratı üzere yaratılmış olanlar tarafından kolayca içilebilir ve sindirilebilir.
Şu ise, yani gaflet denizinde bocalayıp duran kafir ise, Tuzludur, kendisinden içen kimseye hiçbir tat / zevk ve fayda vermez. Bilakis Acıdır, zehir gibidir, insanın bünyesini bozar. Ondan içen kimse, asla kurtulmamak üzere, helak olup gider. Bununla birlikte, her ne kadar aslında küfrün ve dalaletin hiçbir faydası olmamakla birlikte, acı olan denizin birtakım faydaları da yok değildir.
Hepsinden, yani her iki denizden de, Taze et yersiniz. Balık veya başka türden yiyecekler elde edersiniz. Ve o ikisinden Takındığınız süs eşyaları çıkarırsınız. Çeşit çeşit aksesuarlar elde edersiniz.
Ey Mükellefler!, ey Hakkın emir ve yasakları karşısında sorumlu olanlar! Cenab-ı Hak size karalarını ve denizlerini birçok yönden faydalı ve onlardan faydalanmayı mubah kılmıştır. Ve onun lütfunu aramanız için ve ona şükredersiniz diye, gemilerin denizde suyu yara yara gittiğini görürsün (Fatır Süresi 12. ayet). Bundan, sizin onun nimetlerine karşı şükretmeniz beklenmektedir ki, böyle yaptığınız takdirde, o size lütfunu daha çok artıracaktır
Kaynak: Abdülkadir Geylani / Geylani Tefsiri / C:IV / bkz: 465-466
