Bütün arkadan çekiştirenlere, kaş göz işareti yaparak alay edenlere yazıklar olsun (Hümeze Suresi 1)
Hangi toplumdan ve toplumun hangi seviyesinden olursa olsun, insanlar arasında gıybet ile dolaşarak, bu kötü huyu kendisinde artık bir karakter halini almış, ayrılmaz bir vasfı haline gelmiş olan (hümeze) ve insanlara her türlü iftirayı atan, onlara her türlü günah ve çirkinliği yakıştıran (lümeze) herkese çok büyük yazıklar olsun.
Allah onu kahretsin. Böyle davranan kimseyi bu kötü huyu, bu aşağılık fiile iten ve cesaretlendiren şey, onun servetinden, mal ve mülkünden, makamından ve toplum içindeki ona göre itibarlı yerinden başka bir şey değildir.
İşte O, bir mal biriktirdi. Etrafındaki yar ve yardakçılarının meyillerinin aktığı dünyevi, adi ve gösterişli bir mal topladı. Ve onu sayıp durdu (Hümeze Suresi 2. ayet)‘. Malının kendisini baki kılacağını zannediyor (Hümeze Suresi 3. ayet)
Yani, malının bir gün kaybolup gideceğini, yok olacağını düşünmeden, kendisini dünyada sonsuza dek kalmayı sağlayacağını sanıyor. Özetle, malı-mülkü, makam ve mevkisi kendisini öyle aldatmış ki, dünyada sonsuza dek kalma hayallerine kapılmış.
Cenab-ı Hak sonra şöyle buyurmaktadır; Onu bu hatalı görüşüne, aldanmasına ve yanılgısına bir ret olmak üzere; ‘Hayır !’. Yani, dünyada sonsuza kadar kalma onun için nasıl mümkün olur!. Kaldı ki o, kıyamet günü:
Hutame’ye atılacak (Hümeze Suresi 4. ayet)
İçerisine atılan her şeyi parça pinçik edip eriten ateşe atılacak. Daha sonrada Cenab-ı Hak olayın korkunçluğunu ortaya koymak için soru-cevap metodunu kullanarak şöyle buyurmaktadır:
Hutamenin ne olduğunu sana ne bildirebilir? (Hümeze Suresi 5. ayet)‘. Ona azap etmek için hazırlanmış olan Hutame’nin ne olduğunu sen nereden bileceksin? Cenab-ı Hak şu buyruğuyla da onun korkunçluğunu tefsir etmektedir: Allah’ın tutuşturulmuş ateşidir (Hümeze Suresi 6. ayet)‘. O ateş, Yüreklere işler (Hümeze Suresi 7. ayet)
Onun yakıcılığı ve elemi sadece bedenin dışına işlemez, bilakis ciğerlere kadar ulaşır. bedenin en iç hücrelerine kadar varır Bunun sebebi de, kaş göz işareti yaparak insanlarla alay etmeye, onların ardından gıybet ederek iftiralar atmaya denk olması içindir. Böylece Hutame (ateş) insanların dışlarını da içlerini de kapsar.
Kısaca
Şüphesiz ki o, yani tutuşturulmuş olan ilahi ateş, Onların üzerine kapatılacaktır (Hümeze Suresi 8. ayet). Onların üzerini kuşatacak, her tarafını çepeçevre saracaktır. O zaman onlar aynı zamanda elleri ve ayakları bağlanmış bir vaziyette olacaklar. Uzun uzun direkler arasındadırlar (Hümeze Suresi 9. ayet). Uzun ve sağlam direklere boyunlarından zincirlerle bağlanacaklar. İyi bilinmelidir ki, bu zincirler, onları bu maddi dünyaya bağlayan emellerden ve kuruntulardan başka bir şey değildir.
Kaynak: Abdülkadir Geylani / Geylani Tefsiri / C:VI / bkz: 530-531
