İbrahim Suresi 18. ayet Meali: Rablerini inkâr edenlerin yapıp ettikleri, fırtınalı bir günde rüzgârın savurduğu kül gibidir. Kazandıklarından hiçbir fayda göremezler. İşte bu, derin bir sapkınlıktır.
İmansız Amelin Akıbeti ve Salih Amel–İman Bütünlüğü
İnsan, iman etmiş olsun ya da olmasın, bu dünyada yaptığı hiçbir iyiliğin karşılıksız bırakılmadığı bir ilahi düzene tabidir. Adalet gereği; yardım eden, doğruluk sergileyen, merhametli davranan kimseler, bu davranışlarının neticesini dünya hayatında mutlaka bir şekilde görürler. Kimi zaman saygınlık, kimi zaman huzur, kimi zaman maddî veya manevî bir karşılık bu iyiliklerin dünyadaki meyvesi olur.
Ancak ahiret, dünya ölçüleriyle işleyen bir alan değildir. Ahirette amellerin değer kazanması, iman şartına bağlıdır. Kur’an’ın açık beyanına göre, salih amel ancak imanla birlikte ebedî karşılık doğurur. İman olmaksızın yapılan iyilikler, ahiret terazisinde ağırlık taşımaz; zira bu ameller, Allah’a yönelişten ve rıza niyetinden yoksundur.
İbrahim Suresi 18. ayet, iman etmeyenlerin amellerini şiddetli bir rüzgârın savurduğu kül yahut susuz kimsenin uzaktan su zannettiği bir serap gibi tasvir eder. Bu teşbih, yapılan işlerin yokluğa dönüşmesini değil; beklenen karşılığın bulunamamasını ifade eder. İnsan, orada ameline muhtaç olduğu anda, elinde tutacak hiçbir şey bulamaz.
Bununla birlikte Kur’an’ın öğrettiği denge son derece nettir: Nasıl ki imansız amel ahirette fayda sağlamazsa, amelsiz iman iddiası da kişiyi kurtuluşa götürmez. Hakiki iman, salih amel ile hayat bulur; salih amel ise imanla değer kazanır. Bu iki unsurdan birinin eksikliği, ahiret saadetini mümkün kılmaz.
Sonuç olarak, İbrahim Suresi 18. ayet; insana, dünyada iyiliği terk etmeden fakat ahireti kazanmak için iman–amel bütünlüğünü esas alması gerektiğini öğretir. İman, yönü; salih amel ise o yönde atılan adımları temsil eder. Yönü olmayan yürüyüş nasıl hedefe ulaştırmazsa, amelsiz iman da sahibini kurtuluşa erdirmez.
