1. Nesep (Kan Bağı) Sebebiyle Haram Olan Kadınlar
Kur’an-ı Kerim, kan bağı sebebiyle evlenilmesi ebedî olarak haram olan kadınları Nisa Suresi 23. ayette açıkça saymıştır: “Analarınız, kızlarınız, kız kardeşleriniz, halalarınız, teyzeleriniz, kardeş kızları, kız kardeş kızları size haram kılındı.” (Nisâ, 4/23)
Bu ilahî beyan doğrultusunda haram olanlar şunlardır:
Anne ve Yukarı Doğru Tüm Nineler
- Kişinin annesi ve annesinin annesi, babasının annesi ve yukarıya doğru tüm büyükanneleri ebediyen haramdır.
Kızlar ve Aşağı Doğru Tüm Torunlar
- Kendi kızı, kızının kızı ve oğlunun kızı da bu kapsamda haramdır.
Kız Kardeşler
- Anne veya baba bir olsun ya da olmasın, tüm kız kardeşlerle evlilik haramdır.
Halalar ve Teyzeler
- Babanın kız kardeşi (hala) ve annenin kız kardeşi (teyze), nesep hürmeti sebebiyle haramdır.
Erkek ve Kız Kardeşlerin Kızları
- Kardeş çocukları ve onların aşağı doğru nesilleri de ebedî haramdır.
Bu Haramlığın Kapsamı ve Hükmü
Kur’an’ın bu açık beyanıyla, bu kadınlarla:
- Nikah akdi yapmak
- Cinsel ilişkiye girmek
- Şehvetle dokunmak ve öpmek
- Cinsel içerikli konuşmalarda bulunmak
ebediyen haram kılınmıştır.
2. Evlilik (Sıhri Akrabalık) Sebebiyle Haram Olan Kadınlar
Kur’an, evlilik yoluyla oluşan akrabalıkları da haramlık kapsamına almıştır.
Eşin Annesi
Bir kadınla sahih nikah akdi yapıldığı anda, onun annesi ebediyen haram olur: “…eşlerinizin anaları size haram kılındı.” (Nisa 23) Burada cinsel birleşmenin gerçekleşmesi şart değildir.
Üvey Kız (Eşin Kızı)
- Eşin önceki evliliğinden olan kızı, anneyle cinsel birleşme gerçekleşmişse haram olur: “…kendileriyle birleştiğiniz eşlerinizden olup evlerinizde bulunan üvey kızlarınız…” (Nisa 23) Hanefî fukahaya göre kızın kocanın evinde bulunması şart değildir.
Üvey Kızın Kızları ve Oğlunun Kızları
- Bunlar da ayette geçen “rabîbe” kavramının kapsamındadır ve haramdır.
Oğul ve Torunların Eşleri (Gelinler)
- Kendi soyundan olan oğlunun, torununun ve onların aşağı doğru eşleri ebediyen haramdır: “Kendi sülbünüzden olan oğullarınızın eşleri…” (Nisa 23). Cinsel birleşme şartı aranmaz. Ancak oğulluk (evlatlık) bu kapsama dahil değildir.
Babanın ve Dedelerin Eşleri
- Babanın, dedenin ve onların yukarı doğru eşleri oğla haramdır: “Geçmişte olanlar bir yana, babalarınızın evlendiği kadınlarla evlenmeyin.” (Nisa 22)
Hanefî fıkhına göre: Bir kimse, kendi sülbünden olan kızına şehvetle dokunursa, kızın annesi (yani eşi) kendisine haram olur. Bu hüküm, İslam’ın iffeti sadece fiille değil, niyet ve davranışla da koruduğunu göstermektedir.
İbn Kayyım bu hakikati şöyle ifade eder: “Şeriat, günaha götüren kapıları da kapatır; çünkü kalbin düşüşü, bedenin düşüşünden önce gelir.”
Bu sayılanların dışındaki kadınlarla evlilik ise Allah Teala tarafından helal kılınmıştır: “Bunların dışındakileri istemeniz size helal kılındı.” (Nisa 24)
İslam’ın evlilikte koyduğu bu sınırlar, baskı değil; hikmet, rahmet ve toplum nizamıdır. Hasan-ı Basrî’nin dediği gibi: “Allah’ın haram kıldığı her şeyde, kul için gizli bir rahmet vardır.”
Bu hükümler, insanı nefsinin esiri olmaktan kurtarır; aklı, kalbi ve nesli muhafaza eder. Asıl soru şudur:
- Biz, Allah’ın çizdiği bu sınırları sadece biliyor muyuz, yoksa hayatımıza da geçiriyor muyuz?
