Birincisi: Hasedin en kötüsü, Haset ettiği kimsenin elinde bulunan nimetin yok olmasını istemektir. Bu malın kendi eline geçip geçmemesi önemli değil, yeter ki bu mal haset ettiği kimseden gitsin.
İkincisi: Haset ettiği kimsenin elinde bulunan nimetin kendine geçmesini istemektir.
Üçüncüsü: O adamda bulunan nimetin aynısının veya ona benzer bir nimetin kendinde de olmasını istemesidir. Eğer onun gibisi eline geçmeyecekse, o zaman başkasında da olmasını istememesidir.
Dördüncüsü: Başkasında bulunan nimetin kendinde de olmasını istemesidir. Fakat onun elindeki nimetin yok olmasını istemez. Bu son bölüm dünya malı ile ilgili ise de affedilmiştir. Din konusunda ise mendubdur.
Üçüncü bölümde kötülenen kısım var kötülenmeyen kısım var. İkinci bölüm üçüncüden daha hafiftir. Birinci bölüm ise tamamen yasaklanmıştır. İkinci bölüme çekememezlik adını vermek biraz genişlik olur. Fakat buda kötülenmiştir. Yüce Allah buyuruyor ki; Birde Allah’ın bazınıza, diğerinden fazla verdiği şeyleri temenni etmeyin (Nisa Süresi 32)
Demek oluyor ki; Onda olan varlık gibi bende de olsa şeklinde yapılan bir temenni kötülenmemiş, ancak onda olan bende olsa şeklinde yapılan temenni kötülenmiştir.
İmam Gazali / İhya!’u Ulumi’d-Din
Sıkça Sorulan Sorular
Hasedin en kötü mertebesi hangisidir?
- Başkasındaki nimetin tamamen yok olmasını istemek en ağır ve tamamen yasaklanan mertebedir.
Başkasındaki nimetin aynısını istemek günah mıdır?
- Eğer karşısındakinin nimetine kin duyulmadan ve yok olmasını arzulamadan istenirse bu gıpta sayılır ve dinî konularda teşvik edilir.
Ayette yasaklanan temenni nedir?
- Başkasındaki nimeti kıskanarak ve onun elinden gitmesini arzulayarak yapılan temennidir.
