Yasaklanan şeylere karşı nefsin hırslı olduğunu düşündüğümde gördüm ki yasaklanan şeylerin şiddeti ne kadar fazlaysa nefsin o yasağa karşı cüreti de o kadar fazladır.
Burada ilk pay da Adem (a.s)’indir. Adem (a.s) sadece bir ağaca dokunmaktan men edilmişti. Oysa pek çok ağaca dokunmak mubah idi, ancak Hz. Adem o ağaca dokunmaya karşı hırs göstermişti.
Nitekim darbı-mesellerde şöyle denilmiştir:
- Kişi yasaklanmış şeye; arzulayan kişi de nail olamadığı şeye hırslıdır.
- Kişiye aç kalması emredilse buna sabreder; ancak deve pisliğini dağıtmaması emredilse o yasağı delmek ister.
- İnsanın en çok sevdiği şey yasaklardır.
Ben bunun sebebini duşündüğümde bunların iki tane olduğunu gördüm
Birincisi: İnsan kısıtlanmaya karşı sabır gösteremez. O ancak maddi meselelerde kısıtlanabilir. Konu mana olunca onun cüreti daha da artar. Örneğin bir kişi evde bir ay boyunca otursa bu durum ona zor gelmez. Ancak bu kişiye “Bu evden bir gün çıkma” denilse bu süre ona uzun gelir.
İkincisi: Emir altına girmek nefse ağır gelir. Bu nedenle haramlar lezzetlidir. Mubahlardan ise nerdeyse tat almaz. Bu nedenle hoşlandığı şeyleri yapmak ona kolay gelirken tercih etmediği şeyleri yapmak onu çok zorlar
Kaynak: İbn Kayyım el-Cevziyye / Tehlikeli Tuzaklar / bkz: 58
